Ο Παρακλητικός Κανών στο Άγιον Πνεύμα του αγ. Μαξίμου του Γραικού

Advertisements

Ομολογία ορθοδόξου πίστεως αγίου Μαξίμου Γραικού

Λόγος Α΄:

Λόγος A΄: Ομολογία ορθοδόξου πίστεως, με την οποία ο όσιος Μάξιμος πληροφορεί περί του Ιησού Χριστού κάθε ορθόδοξο ιερέα και ηγεμόνα ότι ο ίδιος είναι όντως ορθόδοξος μοναχός και τηρεί στο ακέραιο την ορθόδοξη πίστη χωρίς την παραμικρή αλλοίωση.
 
 
«Απρόσκοποι γίνεσθε και Ιουδαίοις και Έλλησι και τη εκκλησία του Θεού» [1], λέγει ο θείος και αληθής λόγος του αποστόλου. Πως κατορθώνουμε όμως κάτι τέτοιο, αν όχι με την αληθινή ορθόδοξη πίστη, τον τίμιο και θεάρεστο βίο και την επιμελή τήρηση των θείων εντολών του Κυρίου και Σωτήρα ημών Ιησού Χριστού; Όπως λέγει δε ο άγιος Ιακώβος ο αδελφόθεος πως: «η πίστις χωρίς των έργων νεκρά εστιν» [2], έτσι και τα έργα χωρίς αληθινή πίστη είναι το ίδιο νεκρά. Σύμφωνα πάλι με τους λόγους του Μεγάλου Βασιλείου ο άνθρωπος του Θεού πρέπει να είναι τέλειος και στο ένα και στο άλλο [3]. Αμήν!
Επειδή ορισμένοι, χωρίς φόβο τολμούν να με αποκαλούν αναιτίως και για λόγους άγνωστους σε μένα, αιρετικό, εχθρό και προδότη

του θεοφυλάκτου ρωσικού κράτους, έκρινα απαραίτητο και συνάμα δίκαιο να απαντήσω εν συντομία, ώστε να διαβεβαιώσω όσους με συκοφαντούν κατηγορώντας με αδίκως, ότι με την Χάρη του Θεού μας Ιησού Χριστού είμαι κατά πάντα ορθόδοξος χριστιανός και σέβομαι δια πάντα το θεοφύλακτο ρωσικό κράτος.

Απευθύνομαι λοιπόν σε κάθε ορθόδοξο ιερέα, σε κάθε ευσεβή ηγεμόνα και ικετεύω να διαβάσει την απάντησή μου με σωφροσύνη και πραότητα, παραμερίζοντας κάθε άδικη οργή και μένος. «Οργή γαρ ανδρός δικαιοσύνην Θεού ου κατεργάζεται» [4], λέγει ο θείος Ιάκωβος ο αδελφόθεος. Εξάλλου όπου διεισδύει οργή και μένος, εκεί φωλιάζει κάθε ψυχική εκτροπή, διαταραχή και σύγχυση του λογικού μέρους της ψυχής, ο δε νους τυφλώνεται από την θύελλα της οργής. Γι’ αυτό φωτίστε τον νου σας με την αρμόζουσα στους ορθοδόξους ησυχία της ιεράς αγάπης και νηφαλιότητας· προσπαθείστε, με πνεύμα πραότητος, κατά τον θείο απόστολο [5], να με ελέγξετε αν αποκλίνω από την ορθόδοξη πίστη, είτε από παρανόηση, λήθη, είτε από ανεπαρκή καλλιεργεία του νου και της φρονήσεώς μου. Δεν ντρέπομαι να με διορθώνουν, μήτε απορρίπτω κάτι τέτοιο, αντιθέτως το επιθυμώ διακαώς και δέχομαι κάθε σύσταση με αγάπη, αφού έτσι θα οδηγηθώ με ασφάλεια στην βασιλεία των ουρανών, την προσμονή κάθε πιστού.
Συνεπώς ολόψυχα πιστεύω και απερίφραστα ομολογώ τον μόνο Ύψιστο Θεό, τον Δημιουργό των πάντων, τον άναρχο, τον αΐδιο, τον αιώνιο, τον υπάρχοντα σε τρεις υποστάσεις· τον Πατέρα, τον Υιό και το Άγιο Πνεύμα. Τον αδιαίρετα διαιρούμενο στον Πατέρα ως πηγή και άναρχη αρχή του Υιού και του Αγίου Πνεύματος, στον Υιό ως γεννώμενο από Αυτόν και υποστατικώς λατρευόμενο και δοξολογούμενο και στο Άγιο Πνεύμα, το εκπορευόμενο από τον Πατέρα υποστατικώς πιστευόμενο και ομολογούμενο. Τον ένα Τριαδικό Θεό, την μία θεότητα, την μία βασιλεία, την μία κυριότητα, που αδιαίρετα διαιρείται σε υποστάσεις και ασύγχυτα ενώνεται με την άναρχη θεία ουσία. Κατ’ αυτόν τον τρόπο αντιλαμβάνομαι και κατανοώ συνοπτικά την αγία, ομοουσία και αδιαίρετη Τριάδα.
Επίσης πιστεύω και ομολογώ ότι ο από τον άναρχο Θεό Πατέρα, ανάρχως και αϊδίως γεννώμενος Υιός και Θεός Λόγος, με την ευδοκία του Πατρός και την Χάρη του Αγίου Πνεύματος, συνελήφθη στους αγνούς λαγόνες της Παναγίας και αειπαρθένου Μαρίας της Θεομήτορος. Δεχόμενος την αγία σάρκα από το άμωμο αίμα της, εγενήθη ως τέλειος άνθρωπος όντας ο ίδιος τέλειος Θεός που υπάρχει και λατρεύεται σε μία υπόσταση και δύο φύσεις, δύο ενέργειες και δύο βουλήσεις. Μάλιστα, ούτε η θεότητά Του μετατράπηκε σε ανθρωπίνη φύση ούτε η ανθρωπότητά του μετατράπηκε σε θεία. Πιστεύω και ομολογώ πως για την σωτηρία μας Αυτός υπέφερε τον σταυρό, τα πάθη, τον θάνατο και την τριήμερη ταφή, και όλα αυτά ευδόκησε εθελουσίως να τα δεχθεί στην σάρκα Του. Ταυτόχρονα η θεότητά Του παρέμεινε αμέτοχη στο πάθος, καθώς η θεία φύση είναι ανώτερη από κάθε φθορά και πόνο, και αναστήθηκε εκ νεκρών την τρίτη ημέρα μέσα σε δόξα από τον Θεό Πατέρα και αναλήφθηκε στους ουρανούς με την αγία σάρκα Του, την οποία δέχθηκε και αφθαρτοποίησε καθιστώντας αυτήν απαθή. Κάθεται εν σαρκί στα δεξιά του Θεού Πατρός και πάλι θα έλθει με δόξα, για να κρίνει τους ζωντανούς και τους νεκρούς και να ανταποδώσει στον καθένα ανάλογα με τις πράξεις του.
Επίσης πιστεύω στο Άγιο Πνεύμα και το κηρύττω ως Θεό, που υπάρχει και προσκυνείται υποστατικώς. Εκπορεύεται δε μόνο από τον Πατέρα, όπως μας δίδαξε και μας φανέρωσε μυστικά η θεία φωνή του αγίου Ιωάννου στο ιερό Ευαγγέλιο. Δεν φρονώ και δεν διδάσκω τίποτε περισσότερο από αυτήν την αγία μυστική διδαχή περί του Αγίου Πνεύματος. Ταυτοχρόνως συμφωνώ ολόψυχα με όλα τα θεολογικά δόγματα και νοήματα, όπως αυτά μας παραδόθηκαν από τους αυτόπτες μάρτυρες και υπηρέτες του Θεού-Λόγου αλλά και οι μεταγενέστερες Οικουμενικές Σύνοδοι των θεοπνεύστων πατέρων. Δεν προσθέτω ούτε αφαιρώ τίποτα σε αυτά και δεν αλλάζω ούτε ένα γιώτα η μία κεραία. Αντίθετα φυλάω αναλλοίωτη εντός μου όλη την ορθόδοξη πίστη και διδασκαλία. Ακολουθώ δε τις εκκλησιαστικές παραδόσεις, τις οποίες οι πατέρες καθιέρωσαν. Δηλαδή, για την προσκύνηση των τιμίων εικόνων, για τις νηστείες, για την μοναστική ευταξία και τους κανόνες, που έγραψαν και παρέδωσαν στην αγία, αποστολική και καθολική Εκκλησία και για την θεία Λατρεία· όλα αυτά τα δέχομαι, τα κηρύττω και τα ασπάζομαι με όλη την καρδιά μου.
Παραπομπές:
1. Α Κορ. 10,32.
2. Ιακ. 2,20.
3. Μ. Βασιλείου, Περί τελειότητος βίου των Χριστιανών , Ε.Π.Ε. 3,462,1.
4. Ιακ. 1,20.
5. Γαλ. 6,1

[*Γράφτηκε από τον όσιο Μάξιμο κατά την διάρκεια του εγκλεισμού του στην Μονή Οτρότς του Τβερ μετά το έτος 1534. Βλ. Αγίου Μαξίμου Γραικού, Λόγοι, τ. Α´, Ιερά Μεγίστη Μονή Βατοπαιδίου, Άγιον Όρος 2011, σελ. 117.]

Πηγή

ΛΟΓΟΣ ΜΗ΄: Επαινετικός στον θαυμαστό ανώνυμο ιερομάρτυρα

 

ΛΟΓΟΣ ΜΗ΄
Επαινετικός στον θαυμαστό ανώνυμο ιερομάρτυρα

Η αρχαία Σουσάννα έλαβε μεγάλη δόξα, καθώς και ο Ιωσήφ τον αξιέπαινο στέφανο της αρετής. Αλλά όσο ο ήλιος με την λάμψη του αμετρήτου φωτός του καλύπτει και το φεγγάρι και τα άστρα τόσο και ο ιερομάρτυς του Χριστού με την επιθυμία της αρετής ξεπέρασε πολλούς σε δόξα και έπαινο.

Ύστερα από πολλά βασανιστήρια που υπέστη για τον Χριστό στο άνθος της νεότητος και της ομορφιάς του σώματός του, τον έβαλαν τελικά σε μία ωραία κλίνη στολισμένη και γεμάτη από ευωδιαστά άνθη και του έδεσαν σε αυτήν με λεπτά και μαλακά σχοινιά τα χέρια και τα πόδια του. Έπειτα έστειλαν προς αυτόν μία νεαρή εταίρα, που άρχισε ξεδιάντροπα να τον προκαλεί για αισχρό σαρκικό σμίξιμο, ψηλαφώντας τον χωρίς καμμία ντροπή. Αυτός όμως, αφού άναψε στην ψυχή του την θεία επιθυμία της σωφροσύνης, έσφιξε δυνατά την γλώσσα του με τα δόντια, την απέκοψε και την έφτυσε στο πρόσωπο της αισχρής πόρνης, κερδίζοντας κατ’ αυτόν τον τρόπο το στεφάνι της τριπλής νίκης. Σώθηκε από το άνομο σμίξιμο με την αισχρή πόρνη, αφού έδιωξε με τον δυνατό πόνο την σαρκική επιθυμία, ντρόπιασε την πόρνη, αφού την γέμισε με τα ματωμένα σάλια του, και δόξασε τον Χριστό, τον Βασιλέα των όλων, με τα μέλη του, για τον οποίο έφτυσε όλα τα κάλλη αυτής της ζωής.

Τι ντροπή υπέστη τότε ο φοβερός όφις από αυτήν την ένδοξη νίκη σου, ιερομάρτυς! Πως ύμνησαν οι ουράνιες δυνάμεις τον Βασιλέα Χριστό, που σε ενδυνάμωσε εναντίον των ειδώλων, της αισχρής πόρνης και όλων των σατανικών δόλων και σε στεφάνωσε λαμπρά με τον ουράνιο στέφανο! Αληθώς είσαι μακάριος για όλα, και για τους άθλους και για την δόξα και για την Χάρη που έλαβες άνωθεν.

Ο Παύλος ο Θηβαίος, το γνωστό τέκνο της ερήμου, μίλησε γι’ αυτόν τον μάρτυρα στον γενάρχη των μοναχών Αντώνιο.

Λόγος ΛΕ΄: Επιστολή παρηγορητική (Άγιος Μάξιμος Γραικός)

Δεν παύει ποτέ ο άρχων του κακού, ο ανθρωποκτόνος και μισάνθρωπος διάβολος, εξαιτίας του μεγάλου φθόνου του, να καταπολεμά και να πλανά με κάθε τρόπο τους ανθρώπους επιθυμώντας να τους καταστρέψει, επειδή θεωρεί τον όλεθρο των ανθρώπων χαρά και θρίαμβό του, μολονότι γνωρίζει ο ανόσιος ότι με αυτόν τον τρόπο ετοιμάζει γι’ αυτούς πολύ μεγάλα και πικρά βάσανα.

Αυτή είναι, ευγενέστατε ηγεμόνα Δημήτριε, η έχθρα και η μανία του εναντίον μας. Ποιος στέρησε τον γενάρχη μας από τον μακάριο και αγγελικό βίο στον παράδεισο του Θεού; Αυτός είναι που διά του τρομερού όφεως αποπλάνησε την προμήτορά μας Εύα και δι’ αυτής τον πρωτόπλαστο Αδάμ και συνεπώς ολόκληρο το άθλιο γένος των ανθρώπων [1] και εισήγαγε και τον σωματικό και τον πνευματικό θάνατο [2]. Ο θάνατος αυτός συνεχιζόταν μέχρι την ενανθρώπηση του Δημιουργού και Σωτήρος μας Ιησού Χριστού, με την φιλάνθρωπη και θεϊκή έλευση του οποίου καταλύθηκε η πλάνη του εχθρού. Αποδυναμώθηκε το κράτος του πνευματικού θανάτου, όταν ο Σωτήρας μας κατέβηκε στον Άδη και κατέλυσε το σκότος του, που είναι η στέρηση του φωτός της ζωής εν Θεώ.

Ποιος γέμισε με φθόνο και φόνο την απάνθρωπη ψυχή του ακολάστου Κάιν που με το αδελφικό χέρι έχυσε το ενάρετο αίμα του αδελφού του [3]; Προφανώς ο ίδιος ο θεομάχος ο διάβολος ζήλεψε αυτόν τον ενάρετο, αφού τον διέκρινε από την θυσία την ευάρεστη στον Θεό, τον Κύριο και Διδάσκαλο των ανθρώπων, τον μόνο που μπορεί να διδάξει τους ανθρώπους, πως να εξιλεωθούν ενώπιον του Δημιουργού. Ποιος οδήγησε ολόκληρο τον πρώτο κόσμο στον κατακλυσμό; Δεν είναι ο ίδιος, αφού τους προέτρεψε με την ακόρεστη και κτηνώδη πλάνη και με κάθε αισχρή πράξη να εξοργίσουν τον Δημιουργό τους [4]; Ποιος χώρισε σε διάφορες δια­λέκτους την μία και μόνη μέχρι τότε γλώσσα; Δεν είναι ο ίδιος ο κάκιστος, που συμβούλευσε τους ανθρώπους να κτίσουν τον πανύψηλο πύργο [5], ώστε, αν ο Θεός τους έστελνε άλλη μία φορά τον κατακλυσμό, να μην μπορεί να τους πνίξει, επειδή οι ανόητοι ήλπισαν να υπερνικήσουν την παντοδύναμη ισχύ του Θεού με την ανθρώπινη σκέψη; Ποιος πούλησε ως σκλάβο τον δισέγγονο του πιστού γενάρχη Αβραάμ, τον πάγκαλο Ιωσήφ, όταν ήταν στην παιδική ηλικία, με τα χέρια των αδελφών του στους Ισμαηλίτες [6]; Ήταν ο ίδιος, ο κάκιστος, που προσπάθησε να καταστρέψει τον ενάρετο, φοβούμενος να μην αυξηθεί δι’ αυτού η γενεά του πιστού Αβραάμ και να μην απλωθεί αυτή σε όλη την οικουμένη με την ευλογία του Αβραάμ, του Ισαάκ και του Ιακώβ, δηλαδή με την αληθινή θεογνωσία, σύμφωνα με την υπόσχεση που έδωσε ο Θεός στον μακάριο Αβραάμ: «Η μην ευλογών ευλογήσω σε, και πληθύνων πληθυνώ το σπέρμα σου… και ενευλογηθήσον­ται εν τω σπέρματί σου πάντα τα έθνη» [7]. Εδώ ως «ευλογία» ο Δημιουργός εννοεί την αλάνθαστη θεογνωσία και την δωρεά του Αγίου Πνεύματος, για το οποίο ο άγιος Απόστολος Παύλος λέγει: «Ου γαρ ελάβετε πνεύμα δουλείας πάλιν εις φόβον, αλλ’ ελάβετε πνεύμα υιοθεσίας, εν ω κράζομεν· αββά ο πατήρ» [8]. Και ο πιστός Απόστολος Πέτρος λέγει: «Μετανοήσατε, και βαπτισθήτω έκαστος υμών επί τω ονόματι Ιησού Χριστού εις άφεσιν αμαρτιών, και λήψεσθε την δωρεάν του Αγίου Πνεύματος. Υμίν γαρ εστιν η επαγγελία» [9]. Από τα λόγια αυτά του αποστόλου είναι φανερό ότι αυτό που υπόσχεται ο Θεός στον Αβραάμ και σε όλους τους λαούς, οι οποίοι θα πίστευαν στον Χριστό, που επρόκειτο να σαρκωθεί αργότερα, δεν είναι ο πλούτος και η αφθονία των εφήμερων αγαθών, αλλά η καθαρή θεογνωσία, η αλήθεια και το πλήρωμα κάθε αρετής του Αβραάμ διά του Αγίου Πνεύματος.

Και ποιος αυτόν τον ενάρετο Ιώβ, για τον οποίο ο ίδιος ο Ύψιστος έδωσε μαρτυρία ότι είναι άμεμπτος και θεάρεστος [10], τον έβαλε να κάθεται στην κοπριά χωρίς ένδυμα, γυμνό, στερημένο από κάθε περιουσία, άστεγο, σαν έναν απλό άνθρωπο, χωρίς υπηρέτες και διασκέδαση, γεμάτο κοπριά ολόκληρο, από το κεφάλι ως τα πόδια [11]; Δεν ήταν ο ίδιος ο θεομίσητος που τον συκοφάν­τησε στον Ύψιστο λέγοντας: «Μη δωρεάν Ιώβ σέβεται τον Κύριον» [12]; Και ποιος ήταν που έριξε στον λάκκο τον προφήτη Δανιήλ και τον έκλεισε μαζί με λιοντάρια [13], ενώ έριξε δεμένους τους τρεις εφήβους στην κάμινο του πυρός; Δεν ήταν αυτός ο ασεβής, που κέντρισε με την ζήλεια τις καρδιές των Περσών αξιωματούχων εξαιτίας της ιδιαίτερης τιμής, την οποία οι άγιοι αξιώθηκαν από τους βασιλείς τους [14]; Ποιος ήταν αυτός που ανάγκασε τον εκλεκτό του Θεού και τον χριστό του Δαυίδ να περιπλανιέται πολλά χρόνια από έναν τόπο στον άλλο και από έναν λαό στον άλλο; Δεν ήταν ο ίδιος που παρακίνησε εναντίον του τον φθονερό Σαούλ, τον βασιλέα του Ισραήλ [15];

Ποιος ήταν αυτός που αποκεφάλισε τον πιο μεγάλο από τους προφήτες, τον Ιωάννη τον Πρόδρομο; Δεν ήταν αυτός, που έστειλε τον φθόνο εναντίον του στην κακή και αισχρή Ηρωδιάδα [16]; Ποιος ήταν αυτός που σταύρωσε τον ίδιο τον Σωτήρα και Κύριο της ζωής μας και τον σκότωσε κατά την ανθρώπινη φύση και όχι κατά την Θεότητα, που είναι αθάνατη και απαθής; Δεν είναι ο ίδιος ο αντίθεος που όπλισε με φθόνο και οργή τις ψυχές των θεο­μάχων Γραμματέων και Φαρισαίων; Δεν ήταν αυτός που γέμισε όλη την οικουμένη με τα αίματα των μαρτύρων, χρησιμοποιώντας τους απίστους βασιλείς της παλαιάς Ρώμης, που έτρεφαν μεγάλη έχθρα κατά των πιστών του Χριστού;

Έχοντας αυτόν τον άσπονδο εχθρό, τον λυσσασμένο διώκτη και φθονερό κυνηγό των ψυχών μας, ευγενή ηγεμόνα και κύριέ μου Δημήτριε, ας μην απορούμε με τις δυστυχίες που μας βρίσκουν. Είναι αδύνατο για οποιονδήποτε άνθρωπο που ήλθε σε αυτόν τον κόσμο, ακόμη και αν έφθανε αυτός σε μεγάλη ευτυχία, να διάγει αυτήν την πολύπαθη ζωή χωρίς διάφορες θλίψεις. Ο αψευδής μάρτυς αυτού είναι εκείνος ο ψαλμωδός [17], που λέγει: «Ποία του βίου τρυφή διαμένει λύπης αμέτοχος; Ποία δόξα έστηκεν επί γης αμετάθετος; Πάντα σκιάς ασθενέστερα. Πάντα ονείρων απατηλότερα. Μία ροπή και ταύτα πάντα θάνατος διαδέχεται». Επίσης και ο μακάριος Δαυίδ λέγει: «Πολλαί αι θλίψεις των δικαίων, και εκ πασών αυτών ρύσεται αυτούς ο Κύριος» [18].

Αν όμως οι δίκαιοι κατά την κρίση του Θεού υποφέρουν από πολλές θλίψεις, πως τότε εγώ, ο τόσο αμαρτωλός, να καταφέρω να περάσω αυτήν την ζωή χωρίς θλίψεις και πίκρες; Και το εννοώ αυτό για την περίπτωση που υπάρχει κάποια μέριμνα του δικαίου Κριτή για την σωτηρία μου. Ξέρω όμως και είμαι απόλυτα πεπεισμένος, ότι Αυτός μεριμνά για την σωτηρία όλων, όσοι πιστεύουν σε Αυτόν, και διευθετεί τα πάντα προς όφελος των ψυχών μας.

Ας μη θλιβόμαστε και απελπιζόμαστε υπερβολικά. «Μακάριος ο άνθρωπος, ον αν παιδεύσης, Κύριε, και εκ του νόμου σου διδάξης αυτόν του πραΰναι αυτόν αφ’ ημερών πονηρών» [19], λέγει η Αγία Γραφή. Και μία άλλη διδαχή λέγει: «Υιέ, μη ολιγώρει παιδείας Κυρίου, μηδέ εκλύου υπ’ αυτού ελεγχόμενος· ον γαρ αγαπά Κύριος παιδεύει, μαστιγοί δε πάντα υιόν ον παραδέχεται» [20]. Και ο μακάριος Παύλος λέγει: «Ει παιδείαν υπομένετε, ως υιοίς υμίν προσφέρεται ο Θεός· τις γαρ εστιν υιός ον ου παιδεύει πατήρ; Ει δε χωρίς εστε παιδείας, ης μέτοχοι γεγόνασι πάντες, άρα νόθοι εστέ και ουχ υιοί» [21]. Και λίγο παρακάτω λέγει: «Πάσα δε παιδεία προς μεν το παρόν ου δοκεί χαράς είναι, αλλά λύπης, ύστερον δε καρπόν ειρηνικόν τοις δι’ αυτής γεγυμνασμένοις αποδίδωσι δικαιο­σύνης» [22].

Ευγενέστατε κύριέ μου, ηγεμόνα Δημήτριε! Συγχώρεσέ με για όνομα του Κυρίου, επειδή από μεγάλη πνευματική αγάπη, που τρέφω σε όλους, τόλμησα να γράψω σύντομα στην ευγένειά σου αυτήν την μικρή παρηγορία. Από ό,τι υπέφερα ο ίδιος κατά την διάρκεια πολλών ετών, έμαθα και διδάσκω και τους άλλους να έχουν την ίδια υπομονή στις απρόσμενες πίκρες, που τους στέλνουν οι άρρητες βουλές του Θεού για τα διάφορα αμαρτήματά μας. Επειδή όλοι μας ως άνθρωποι αμαρτάνουμε καθημερινά παραβαίνοντας τις εντολές του Θεού ενώπιον του δίκαιου Κριτή, που θα ανταποδώσει στον καθένα ανάλογα με τις πράξεις του.

Να σε φυλάξει ο Κύριος πάντοτε εν υγεία σώματος και ψυχής και να σε σώσει από τις παρούσες θλίψεις. Αμήν. Για όνομα του Θεού, μην θλίβεσαι, αλλά έχε θάρρος, ενδυνάμωσε την καρδιά σου και να είσαι κοντά στον Κύριο με ευγνωμοσύνη, με πίστη, χωρίς αμφιβολίες και σταθερή ελπίδα. Υποκλίνομαι στην ευγένειά σου, ο πτωχός προσκυνητής σου.

 

 

Παραπομπές:

1. Βλ. Γέν. 3,1-7. 2. Πρβλ. Σοφ. Σολ. 2,24. 3. Βλ. Γέν. 4,3-8. 4. Βλ. Γέν. 6,5-8. 7,1-24. 5. Βλ. Γέν. 11,1-9. 6. Βλ. Γέν. 37,25-30. 7. Γέν. 22, 17-18. 8. Ρωμ. 8, 15. 9. Πράξ. 2, 38-39. 10. Πρβλ. Ιώβ 1,1. 11. Πρβλ. Ιώβ 1,12-2,8. .12 Ιώβ 1, 9. 13. Βλ. Δαν. 6,5-24. 14. Βλ. Δαν. 3,8-50. 15. Βλ. Α´ Βασ. 18,1 κ.ἑξ. 16. Πρβλ. Ματθ. 14,3-12. Μάρκ. 6,17-29. 17. Βλ. ΙΩΑΝΝΟΥ ΔΑΜΑΣΚΗΝΟΥ, Νεκρώσιμος ακολουθία. 18. Ψαλμ. 33, 20. 19. Ψαλμ. 93, 12-13. 20. Παρ. 3, 11-12. 21. Εβρ. 12, 7-8. 22. Εβρ. 12, 11.

 

(ΑΓΙΟΥ ΜΑΞΙΜΟΥ ΓΡΑΙΚΟΥ ΛΟΓΟΙ, Ιερά Μονή Βατοπαιδίου)

ΛΟΓΟΣ ΛΒ΄: Επιστολή προς τον ιερέα Σίλβεστρο

 

ΛΟΓΟΣ ΛΒ΄
Επιστολή προς τον ιερέα Σίλβεστρο [1]

Στον τιμιότατο των ιερέων του Υψίστου, τον στολισμένο με κάθε ικανότητα στην γνώση και την κατανόηση της Αγίας Γραφής, τον έξοχο διανοητή, κύριο Σίλβεστρο, τον ευεργέτη μου, ο άχρηστος γνωστός μοναχός υποκλίνεται πολλές φορές ταπεινότατα.

Θεωρώ αξιοκατάκριτο εκ μέρους μου να κρύβω από εσένα αυτό, που μου ενέπνευσε το Άγιον Πνεύμα για τη στερέωση της αληθείας της ορθόδοξης χριστιανικής πίστεώς μας. Τολμώ όμως να το κάμω υπακούοντας τα λόγια του τροπαρίου, που λέγει, «Του κρύψαντος το τάλαντον, την κατάκρισιν ακούσασα, ψυχή μου, μη κρύπτε λόγον Θεού· κατάγγελε τα θαυμάσια Αυτού» [2], καθώς και ακούγοντας τα λόγια του αποστόλου, που ανυψώθηκε ως τον τρίτο ουρανό: «Συ ούν, τέκνον μου, ενδυναμού εν τη χάριτι τη εν Χριστώ Ιησού, και α ήκουσας παρ’ εμού διά πολλών μαρτύρων, ταύτα παράθου πιστοίς ανθρώποις, οίτινες ικανοί έσονται και ετέρους διδάξαι» [3].

Να δεχθείς από εμένα με αγάπη τα παρακάτω λόγια, και αν, αφού τα διαβάσεις, φανούν στην μεγάλη σοφία σου σωστά, απόδωσε την δόξα σε Αυτόν που με φώτισε, αν όμως βρείς μέσα τους κάποιο σφάλμα, να με διορθώσεις, σε παρακαλώ, με την σοφία που διαθέτεις.

Εάν ο Απόστολος Παύλος, εκλεκτό δοχείο του Χριστού, θεώρησε δίκαιο να θέσει στην κρίση του Πέτρου και του Ιακώβου το Ευαγγέλιο που εκήρυττε στα έθνη, για να βεβαιωθεί ότι το εκήρυττε ορθώς και όπως έλεγε, «μήπως εις κενόν τρέχω η έδραμον» [4], εγώ ο ανόητος και αγράμματος, ακόμη περισσότερο πρέπει να ζητήσω την γνώμη σου, που είσαι τόσο πολυμαθής και ελεήμων προς αυτούς που ζητούν βοήθεια, όπως άκουσα από όλους. Γι’ αυτό και τόλμησα με καλή ελπίδα να στραφώ στην ευσπλαγχνία σου, για να ευδοκήσεις να υπενθυμίσεις στον ευσεβή τσάρο και αυτοκράτορα Πασών των Ρωσιών για τα παιδιά του μακαρίτη Νικήτα, υιού του Μπόρις. Να ελεήσει ο άρχοντας και να δείξει την ευσπλαγχνία του προς αυτά, επειδή βρίσκονται σε μεγάλη ένδεια και ανάγκη. Έχουν μεγάλο χρέος και τρεις αδελφές, για τις οποίες δεν έχουν προίκα, για να τις παντρέψουν. Δείξε ευσπλαγχνία, εν ονόματι του Θεού, βοήθησέ τους, αφού είσαι τόσο φιλεύσπλαγχνος. Σε παρακαλώ, τιμιότατε ιερέα, να βοηθήσεις την πολύπαθη χήρα και τα ορφανά της, να σβήσεις με την δροσιά της ευσπλαγχνίας σου την θλίψη τους και να στεγνώσεις τα πικρά δάκρυα που χύνουν ασταμάτητα. Να είσαι προστάτης των χηρών και πατέρας των ορφανών, όπως εκείνος ο ενάρετος και πολύπαθος. Ας μην λησμονήσουμε ο,τι είπε ο απόστολος: «Θρησκεία καθαρά και αμίαντος παρά τω Θεώ και πατρί αύτη εστίν, επισκέπτεσθαι ορφανούς και χήρας εν τη θλίψει αυτών, άσπιλον εαυτόν τηρείν από του κόσμου» [5]. Να σε φυλάει πάντοτε με την αγαθότητά του ο Κύριος και Θεός μας Ιησούς Χριστός.

 

Παραπομπές:

1. Ο Σίλβεστρος υπηρετούσε ως πρωθιερέας στον ανακτορικό Καθεδρικό Ναό του Ευαγγελισμού στο Κρεμλίνο. Ανήκε στον κύκλο των εκλεκτών του ηγεμόνα-τσάρου Ιβάν Δ´ του Τρομερού και είχε τρομερό κύρος στους αυλικούς και εκκλησιαστικούς κύκλους της Μόσχας.
2. Δοξαστικόν των Αίνων της Μεγάλης Τρίτης, Τριώδιον.
3. Β΄ Τιμ. 2, 1-2.
4. Γαλ. 2, 2.
5. Ιακ. 1, 27.

πηγη.πεμπτουσια

ΛΟΓΟΣ ΛΔ΄: Επιστολή προς τον διάκονο Γρηγόριο

Επιστολή προς τον διάκονο Γρηγόριο.

Κύριέ μου, αδελφέ μου εν Κυρίω, διάκονε του Χριστού, Γρηγόριε! Αν γνωρίζεις το αμάρτημά σου και διορθωθείς, μην απορείς, για όνομα του Χριστού, με την ανοησία μου. Η καρδιά μου ασθενεί πνευματικά, επειδή ατακτείς τόσο απρεπώς και μάλιστα ενσυνείδητα. Κατ’ αυτές τις άγιες ημέρες, άφησες τα ιερά, «άτινά εστι του Θεού» [1], και εορτάζεις κοσμικά για να ευχαριστήσεις τον λάρυγγα και την κοιλία σου, που είναι φθαρτά.

Που είναι ο φόβος του Θεού και η μνήμη του θανάτου και εκείνων των τρομερών βασάνων, τα οποία θα είναι στην Κρίση του Χριστού; Η λησμόνησες εκείνον που είπε, «μέθυσοι βασιλείαν Θεού ου κληρονομήσουσι» [2], όπως και την εντολή του Θεού που λέγει, «προσέχετε δε εαυτοίς μήποτε βαρηθώσιν υμών αι καρδίαι εν κραιπάλη και μέθη και μερίμναις βιοτικαίς» [3] και τα υπόλοιπα που γνωρίζεις; Έτσι λοιπόν, Γρηγόριε, τηρείς τις εντολές του Χριστού, τους νόμους και τους κανόνες των Πατέρων; Η δεν θυμάσαι ότι Αυτός θα μας κρίνει αυστηρώς κατά τις εντολές Του; Μπορεί όμως να πείς: Αφού καλοί άνθρωποι με παρακίνησαν, μπορούσα να τους παρακούσω; Γρηγόριε! Και ο Χριστός, κατά την γνώμη σου, δεν είναι καλός, ο οποίος με όλη την Αγία Γραφή σε καλεί στην ουράνια ευωχία; Τι πιο χρήσιμο, πες μου, είναι για μας, αν έμεινε μέσα σου ακόμη έστω και μία σταγόνα χριστιανικής λογικής, ο Χριστός με όλους τους αγίους Του και την ουράνια ευωχία η οι θνητοί άνθρωποι και τα διαβολικά γλέντια; Μην απορείς με αυτόν τον λόγο μου, διότι δεν είναι ο δικός μου, αλλά του αγίου Ιωάννου του Χρυσοστόμου. Αν, παρόλο που ο Χριστός σε αποκάλεσε άλας της γης, διαπράττεις ατασθαλίες, τότε με τι θα αλατιστεί η γη; «Υμείς εστε το άλας της γης· εάν δε το άλας μωρανθή, εν τίνι αλισθήσεται; Εις ουδέν ισχύει έτι, ει μη βληθήναι έξω» από την βασιλεία των ουρανών «και καταπατείσθαι υπό των ανθρώπων» [4]. Γρηγόριε! Θυμήσου το ρηθέν: «Εκείνος δε ο δούλος, ο γνούς το θέλημα του κυρίου εαυτού και μη ετοιμάσας μηδέ ποιήσας προς το θέλημα αυτού, δαρήσεται πολλάς» [5]. Αν πιστεύεις σε αυτόν τον λόγο, να διορθωθείς ενώπιον του φοβερού Κριτή, αν όμως δεν πιστεύεις, θα το δείς ο ίδιος.

 

1. Α΄ Κορ. 6, 20.
2. Α΄ Κορ. 6, 10.
3. Λουκ. 21, 34.
4. Ματθ. 5, 13.
5. Λουκ. 12, 47-48.