ΛΟΓΟΣ ΛΑ΄: Επιστολή προς τον Ιωάννη, υιό του Βασιλείου, τσάρο Πασών των Ρωσιών

 

Προς τον ευσεβέστατο, λαμπρότατο και θεοφύλακτο μεγάλο και ένδοξο αυτοκράτορα Πασών των Ρωσιών και άλλων λαών κύριο Ιωάννη, υιό του Βασιλείου. Εγώ, ο ελεεινός μοναχός, αγιορείτης, θαυμαστής του δυνατού βασιλείου σου, τολμώ να σου απευθύνω αυτά τα λόγια με πόνο καρδιάς και ζεστά δάκρυα. Ο κοινός Άρχων των πάντων, Σωτήρας των ανθρώπων και ιατρός των ψυχών και των σωμάτων δεν μέμφθηκε ούτε εκείνη την αιμορροούσα γυναίκα, που έκλεψε λαθραία την ίαση της πολυετούς ασθένειάς της, αλλά αντιθέτως την επήνεσε για την μεγάλη πίστη της [1]. Επίσης άκουσε με ευμένεια και την Χαναναία που Τον παρακάλεσε να θεραπεύσει την κόρη της και δεν την απεστράφη [2]. Και επειδή μάλιστα, αν και την παρομοίωσε με σκυλί, εκείνη υπέμεινε με μεγάλη ταπείνωση την προσβολή, την ελέησε και είπε: «ω γύναι, μεγάλη σου η πίστις! Γενηθήτω σοι ως θέλεις» [3]. Αλλά και εκείνον τον λεπρό, που Τον προσκύνησε και ζήτησε την κάθαρση, δεν τον άφησε χωρίς ίαση, αλλά του είπε εύσπλαγχνα: «Θέλω, καθαρίσθητι» [4].

Και εγώ ο άσωτος, γνωρίζοντας την φιλανθρωπία και την ευσπλαγχνία εκείνου του άρχοντος, τολμώ και προσπίπτω με ελπίδα στα βασιλικά πόδια σου ικετεύοντας το ευσεβές κράτος σου. Δείξε έλεος και θεράπευσε την πολυετή ασθένεια της ακόλαστης ψυχής μου, που υποφέρει από την έλλειψη της ήσυχης και σωτήριας διαμονής στο Άγιον Όρος, όπου επί δέκα χρόνια εργάσθηκα με την ψυχή και το σώμα μου ελπίζοντας να αφήσω εκεί τα οστά μου. Δεν είμαι πλέον καθόλου χρήσιμος στην ευσεβή και ένδοξη πόλη της Μόσχας. Ο,τι θελήσατε να λάβετε από μένα, τον αμαρτωλό, το ελάβατε ήδη. Εννοώ τον ανεξάν­τλητο και σωτήριο θησαυρό του νού, που συνίσταται στην συλλογή ερμηνειών σε εκατόν πενήντα θεοπνεύστους ψαλμούς. Να ευδοκήσει το ευσεβές κράτος σου να ανταμείψει την μετάφραση που εξεπόνησα, δίδον­τας μου την απελευθέρωση από την πολυετή βίαιη κράτηση, την οποία υφίσταμαι, και την άδεια να φύγω για το Άγιον Όρος. Η δικαιοσύνη το ζητεί, και αυτό αρμόζει και είναι χρήσιμο για το ευσεβές κράτος σου, να με αφήσεις να φύγω με ειρήνη και να επιστρέψω εκεί, από όπου με πήρε κατόπιν γραπτής εντολής και βασιλικής διαταγής ο αείμνηστος πατέρας σου και άρχοντάς μου, ο μέγας ηγεμόνας Πασών των Ρωσιών Βασίλειος, υιός του Ιωάννου. Το ζητεί η δικαιοσύνη, επειδή κλήθηκα από αυτόν και δεν έφερα αντίρρηση στην τσαρική διαταγή του. Αυτό αρμόζει, επειδή πέρασα πολλές δυσκολίες και υπέστην πολλές κακουχίες καθ’ οδόν, πριν φθάσω εδώ. Και είναι χρήσιμο, επειδή, αφού κάμεις αυτήν την χάρη και με αφήσεις να επιστρέψω στους πατέρες και αδελφούς μου, οι οποίοι σε σέβονται και σε αγαπούν, το ευσεβές κράτος της μεγαλειότητάς σου θα αποκομίσει ασύγκριτα περισσοτέρους καρπούς από τις προσευχές τους, ώστε να φυλάξει την τσαρική μεγαλειότητά σου ο Βασιλέας και Κύριος των όλων εις τον αιώνα, με κάθε ειρήνη και ησυχία, και να την στερεώσει με ένδοξες νίκες εναντίον κάθε εχθρού και πολεμίου.

Επειδή λοιπόν έχουμε την εντολή από τον Κύριο «Ουκ οφθήση ενώπιόν μου κενός» [5], εσύ αξιώθηκες από Αυτόν να γίνεις τσάρος, βασιλέας και άρχων επί της γης, για να κυβερνάς την κληρονομία Του, τους ορθοδόξους, με κάθε αλήθεια, μεριμνώντας γι’ αυτούς θεοπρεπώς. Γι’ αυτό και εγώ, αδύναμος στον νού και ενδεής θαυμαστής του κράτους σου, προσφέρω με ελπίδα την μικρή προσφορά μου, τους λόγους μου, από τους οποίους το θεο-φύλακτο κράτος σου μπορεί να πειστεί πόσο καλοπροαίρετος υπηρέτης της ευσεβούς Ρωσίας ήμουν εγώ ο αμαρτωλός, και έτσι παραμένω και θα παρα-μείνω ως το τέλος της ζωής μου.

1. Βλ. Ματθ. 9,20-22.
2. Βλ. Ματθ. 15,21-28.
3. Ματθ. 15, 28.
4. Μάρκ. 1, 40-41.
5. Eξ. 23,15.

Advertisements

Ο ‘Αγιος Μάξιμος ο Γραικός απαντά στον π. Βασίλειο Θερμό και στους ομόφρονές του.

Λόγος ΙΘ΄ – Προς όσους επιδίδονται στα φοβερά αμαρτήματα των Σοδόμων, τα οδηγούντα στον όλεθρο και την αιώνια κόλαση

«Αρχή σοφίας φόβος Κυρίου, σύνεσις δε αγαθή πάσι τοίς ποιούσιν αυτήν»[1], λέγει ο θείος ψαλμωδός. Και ποιός είναι αυτός πού οδηγείται από τον φόβο του Κυρίου, διδάσκει ο ίδιος ο ψαλμωδός λέγοντας σε άλλο χωρίο: «Μακάριος ανήρ ο φοβούμενος τον Κύριον, εν ταίς εντολαίς αυτού θελήσει σφόδρα»[2], δηλαδή θα τις αγαπήσει, θα κατευθύνει με ζήλο την ζωή του σύμφωνα με αυτές και θα διδάσκεται από αυτές, όπως πάλι λέγει ο ίδιος: «Ως ηγάπησα τον νόμον σου, Κύριε· όλην την ημέραν μελέτη μου εστιν»[3]. Και αλλού πάλι λέγει: «Ως γλυκέα τώ λάρυγγί μου τα λόγιά σου, υπέρ μέλι τώ στόματί μου»[4].

Έχουν αγαθό νου αυτοί πού έχουν οδηγό τους τον φόβο του Κυρίου, δηλαδή εκτελούν έμπρακτα τις άγιες εντολές Του. Αντιθέτως, όσοι τις παραβαίνουν δεν έχουν αγαθό νού, αλλά μεγάλη ανοησία, και επιφέρουν στον εαυτό τους αιώνιο όλεθρο, όπως λέγει ο ίδιος προφήτης: «Μακράν από αμαρτωλών σωτηρία, ότι τα δικαιώματά σου ουκ εξεζήτησαν»[5]. Επίσης λέγει: «Εξουδένωσας πάντας τους αποστατούντας από των δικαιωμάτων σου, ότι άδικον το ενθύμημα αυτών»[6].

Αν όμως ο Θεός εξουδενώνει τους αποστατούντας από «τών δικαιωμάτων του», τότε είναι φανερό ότι θα καταλήξουν στην αιωνία καταστροφή. Και ποιοί είναι αυτοί πού θα χαθούν περισσότερο από όλους, αν όχι όσοι με την μεγάλη τους ανοησία νομίζουν ότι δεν θα καταδικαστούν οι άνομοι το ίδιο όπως και οι παλαιότεροι ασεβείς, οι κάτοικοι των Σοδόμων, τους οποίους η κρίση του Θεού κατέστρεψε μαζί με τις πόλεις τους διά πυρός και σιδήρου[7]; Αυτούς έχει κάνει παράδειγμα για όσους θα θελήσουν αργότερα να δείξουν ασέβεια, όπως αυτοί, στους οποίους αναφέρεται ο απόστολος Πέτρος στην Β΄ Επιστολή του[8].

Γι’ αυτό θα έπρεπε κυρίως οι χριστιανοί, επειδή αυτοί έχουν την φοβερή απόδειξη της οργής του Θεού, όχι μόνο να σιχαίνονται αυτό το αηδιαστικό για τον Θεό μίασμα, πού περισσότερο από όλες τις άλλες ανομίες εξοργίζει τον Ύψιστο, αλλά και να καίνε με το πύρ και να αναθεματίζουν όσους το διαπράττουν και δεν το θεωρούν έγκλημα. Όμως, αυτό το θεομίσητο μίασμα προκαλεί την ασυγ­κράτητη οργή του Θεού εναντίον των ορθοδόξων ως καταραμένων από τον Θεό, ο οποίος λέγει, «και μετά άρσενος ου κοιμηθήση κοίτην γυναικείαν· βδέλυγμα γάρ εστι»[9], καθώς και εναντίον εκείνων πού δεν το σταματούν. Εκείνοι λοιπόν δεν θα είναι άξιοι της χριστιανικής ευλογίας, αλλά θα την χάσουν, σύμφωνα με την εντολή του αποστόλου πού λέγει: «Εάν τις αδελφός ονομαζόμενος η πόρνος η πλεονέκτης η ειδωλολάτρης η λοίδορος η μέθυσος η άρπαξ, τώ τοιούτω μηδέ συνεσθίειν»[10]. Αν αυτό το μίασμα δεν ήταν τόσο μισητό στον Θεό, δεν θα έκαιγε Αυτός με ασυγκράτητη οργή την πόλη των Σοδομιτών και δεν θα μετέτρεπε την γή τους σε δύσοσμη λίμνη προς παραδειγματισμό και στηλίτευση της βδελυρής πράξεώς τους. Πόσο αισχρό υπήρξε το μίασμα του αμαρτήματος των Σοδόμων το έδειξε και ο θείος απόστολος Παύλος στην προς Ρωμαίους Επιστολή του λέγοντας: «Διό και παρέδωκεν αυτούς ο Θεός εν ταίς επιθυμίαις των καρδιών αυτών εις ακαθαρσίαν του ατιμάζεσθαι τα σώματα αυτών εν αυτοίς, οίτινες μετήλλαξαν την αλήθειαν του Θεού εν τώ ψεύδει, και εσεβάσθησαν και ελάτρευσαν τη κτίσει παρά τον κτίσαντα, ός εστιν ευλογητός εις τους αιώνας· αμήν. Διά τούτο παρέδωκεν αυτούς ο Θεός εις πάθη ατιμίας· αί τε γάρ θήλειαι αυτών μετήλλαξαν την φυσικήν χρήσιν εις την παρά φύσιν, ομοίως δε και οι άρσενες αφέντες την φυσικήν χρήσιν της θηλείας εξεκαύθησαν εν τη ορέξει αυτών εις αλλήλους, άρσενες εν άρσεσι την ασχημοσύνην κατεργαζόμενοι και την αντιμισθίαν ην έδει της πλάνης αυτών εν εαυτοίς απολαμβάνοντες»[11]. Και αν σε αυτήν την ζωή ο Θεός παρέδωσε «τάς επιθυμίας των καρδιών αυτών εις ακαθαρσίαν του ατιμάζεσθαι», είναι σαφές ότι και στην μέλλουσα ζωή θα τις φυλακίσει στα αιώνια βάσανα και στα αβάσταχτα μαρτύρια, μαζί με τους παλαιοτέρους συνεργούς τους, τους κατοίκους των Σοδόμων.

Τί ακολασία, τι ανόητη και πρωτοφανής πορνεία! Ελάτε στον εαυτό σας, ακόλαστοι, και δείτε σε ποιά αισχρή ηδονή έχετε παραδοθεί! Απομακρυνθείτε όσο γίνεται πιο γρήγορα από αυτήν, όσο η άρρητη Χάρη του Θεού σας δίδει ακόμη καιρό για μετάνοια! Παραμένοντας με την θέλησή σας στην ατιμία, είναι δυνατό να μην καταλαβαίνετε ότι σκάβετε τον βόθρο με τις ακαθαρσίες, παίρνετε από εκεί την δύσοσμη κοπριά, την τρώτε και την καταπίνετε; Τί πρωτοφανής αναισθησία και ασωτία! Τί αβάσταχτα μαρτύρια θα υποστείτε! Κάνοντας ο ένας επάνω στο σώμα του άλλου τόσο βδελυρή ακολασία, πού δεν συμβαίνει ούτε στα άλογα ζώα, γίνατε πιο άλογοι από τα πιο άλογα. Φροντίστε να γνωρίσετε λοιπόν εσείς οι πιο ακόλαστοι, ότι δημιουργηθήκατε κατ’ εικόνα και ομοίωση Θεού[12], προορισμένοι για καλές πράξεις, για να δοξάζετε τον Θεό πού σας δημιούργησε, και να δοξαστείτε και εσείς από Αυτόν μέσω των πνευματικών χαρισμάτων, πού σας δίδει Αυτός. Αντιθέτως εσείς, τυφλώνοντας και παραπλανώντας τον εαυτό σας με την αισχρή σαρκική επιθυμία σας, όχι μόνο χάνετε αυτό το αξίωμα και την ομορφιά της εικόνας του Θεού, με τα οποία έχετε τιμηθεί, αλλά γίνεστε πιο ανόητοι και πιο άλογοι ακόμη και από τα πιο άλογα ζώα, αφού τολμάτε, ενώπιον των πανάγνων οφθαλμών του Δημιουργού σας, αυτό το θεο­μίσητο μίασμα, πού δεν υπάρχει ούτε καν στα άλογα ζώα.

Νομίζω ότι όσοι τολμούν αδιάντροπα αυτό το θεομίσητο μίασμα, θα παραδοθούν σε μαρτύρια ακόμη πιο βαριά από αυτά στα οποία παραδόθηκαν οι αρχαίοι κάτοικοι των Σοδόμων. Ο λόγος είναι ότι εκείνοι έδειξαν ασέβεια προς τον Θεό εν αγνοία τους, πριν ακόμη υπάρξει ο νόμος και πριν δοθεί η εντολή πού απαγορεύει αυτό το βδελυρό μίασμα. Αυτοί όμως πού, όπως εκείνοι, δια­πράττουν τώρα αυτήν την βδελυρή πράξη, δεν αμαρτάνουν εν αγνοία τους, αλλά εξαιτίας της μεγίστης αναισθησίας και ανοησίας τους, εν πλήρει γνώσει της μέλλουσας φοβερής Κρίσεως του Θεού. Γι’ αυτό και θα παραδοθούν σε πιο βαριά μαρτύρια, σύμφωνα με τον τρομερό λόγο του Ευαγγελίου: «Εκείνος δε ο δούλος, ο γνούς το θέλημα του κυρίου εαυτού και μή ετοιμάσας μηδέ ποιήσας προς το θέλημα αυτού, δαρήσεται πολλάς», δηλαδή θα δεχθεί δυνατά και ατέλειωτα βασανιστήρια, ενώ «ο μή γνούς, ποιήσας δε άξια πληγών, δαρήσεται ολίγας»[13], δηλαδή θα έχει πιο ελαφρά αιώνια βάσανα. Γι’ αυτό ο παλαιός αείμνηστος αυτοκράτορας Ιουστινιανός αξίζει μεγάλους επαίνους, αφού, εμπνευσμένος από μεγάλο ζήλο προς τον Θεό, παρέδωσε σε διάφορα βασανιστήρια όσους διέπρατταν αυτό το μίασμα κατά την διάρκεια της βασιλείας του. Αλλά και ένας δόγης της ένδοξης πόλης της Βενετίας αξίζει επαίνους, πού επίσης εμπνευσμένος από ζήλο προς τον Θεό οδήγησε στην πυρά πολλούς τέτοιους, συμπεριλαμβανομένου και του γιού του, τον οποίο κατήγγειλε ένας βιασμένος από αυτόν έφηβος. Ο δόγης δεν έδειξε κανένα έλεος και προς αυτόν, αλλά, όπως λέγει η παράδοση, τον κρέμασε χρησιμοποιών­τας χρυσή αλυσίδα.

Υπάρχει και ένα στοιχείο, πού έχω από την αντίπαλη πλευρά και το θεωρώ ως το πιο αξιόπιστο. Γι’ αυτόν τον λόγο θα μιλήσω και γι’ αυτό πού είχα ακούσει από τους Αγαρηνούς. Διότι, αν και αποδέχονται αυτό το μίασμα, όσοι από αυτούς είναι πιο σώφρονες, ισχυρίζονται πώς όσοι το διαπράττουν δεν θα δούν το πρόσωπο του Θεού, δηλαδή θα καταδικαστούν σε όλεθρο χωρίς καμμία δίκη και κρίση. Ακούτε και ντραπείτε, άφρονες, πού θεωρείτε αυτό το θεομίσητο μίασμα ως αθώο. Και αν καμμία θεόπνευστη γραφή, πού απειλεί με αιώνιο μαρτύριο, δεν μπορεί να σας διορθώσει, τότε τουλάχιστον να συνέλθετε με αυτήν την γνώμη των Αγαρηνών και να αποφύγετε αυτήν την θεομίσητη πλάνη. «Δράξασθε παιδείας, μήποτε οργισθή Κύριος και απολείσθε εξ οδού δικαίας. Όταν εκκαυθή εν τάχει ο θυμός αυτού, μακάριοι οι πεποιθότες επ’ αυτώ»[14]. Αδελφοί, «φοβερόν το εμπεσείν εις χείρας Θεού ζώντος»[15]. Και πώς να μην είναι φοβερό, αφού είναι αδύνατο να κρυφθείτε από Αυτόν κάπου, σύμφωνα με τα λόγια του εναρέτου Δαυίδ: «Πού πορευθώ από του πνεύματός σου και από του προσώπου σου πού φύγω;», δηλαδή από την οργή και από τον δίκαιο θυμό Σου. «Εάν αναβώ εις τον ουρανόν, σύ εκεί εί, εάν καταβώ εις τον άδην, πάρει· εάν αναλάβοιμι τάς πτέρυγάς μου κατ’ όρθρον και κατασκηνώσω εις τα έσχατα της θαλάσσης, και γάρ εκεί η χείρ σου οδηγήσει με, και καθέξει με η δεξιά σου»[16]. «Και μή φοβηθήτε από των αποκτενόντων το σώμα, την δε ψυχήν μή δυναμένων αποκτείναι· φοβήθητε δε μάλλον τον δυνάμενον και ψυχήν και σώμα απολέσαι εν γεέννη»[17]. Όταν όμως ακούτε για την γέεννα, μην την θεωρείτε καθαρτήριο πύρ, όπως ισχυρίζονται οι κακόβουλοι Λατίνοι, οι οποίοι ακολουθούν τον αιρετικό Ωριγένη, αλλά να γνωρίζετε ότι αυτή είναι το αιώνιο πύρ, πού θα βασανίζει τους απίστους και αμετανοήτους αμαρτωλούς στους αιώνες των αιώνων αναλόγως με τα αμαρτήματά τους. Επειδή ο Κύριος δεν είπε ότι «τόν δυνάμενον και ψυχήν και σώμα απολέσαι εν γεέννη» θα καθαρίσει, αλλά «απολέσει», δηλαδή θα τον βασανίζει ατελείωτα και θα τον παραδώσει σε αιωνία απώλεια. Αν εσείς προτιμάτε να καταλήξετε σε αυτόν τον όλεθρο και σε αυτά τα βασανιστήρια στον ατελεύτητο αιώνα, τότε συνεχίστε να απολαμβάνετε αυτήν την βδελυρή και αισχρή ηδονή σας, όπως ο δύσοσμος χοίρος τις λάσπες και τον βούρκο.

Αν όμως ως ευσεβείς χριστιανοί θέλετε να λάβετε την αιωνία απόλαυση των αγαθών πού περιμένουν τους αγίους, τότε προσπαθήστε να απομακρυνθείτε όσο γίνεται πιο γρήγορα από αυτήν την αισχρότατη και βρωμερή ηδονή σας και να την μισήσετε. Να παραδώσετε στο αιώνιο ανάθεμα όποιον ισχυρίζεται ότι αυτή είναι αθώα, ακριβώς όπως εκείνον πού πολεμά εναντίον του Ευαγγελίου του Σωτήρος Χριστού και διαστρεβλώνει την διδασκαλία Του. Να εξαγνίσετε τον εαυτό σας με ειλικρινή μετάνοια, με θερμά δάκρυα, με κάθε δυνατή έλεημοσύνη και ειλικρινή αδιάλειπτη προσευχή, για να αξιωθείτε να εισέλθετε μαζί με τις σώφρονες παρθένες, πού κρατούν αναμμένους τους λύχνους τους, στον νοερό γάμο του Νυμφίου[18], ο οποίος λέγει: «Δεύτε προς με πάντες οι κοπιώντες» από τις ματαιότητες της τωρινής ζωής «και πεφορτισμένοι» από διάφορες αμαρτίες, «καγώ αναπαύσω υμάς»[19].

Ήδη έχω πεί πολλές φορές και δεν θα πάψω να το λέω: Να μισήσετε ολόψυχα αυτήν την ατιμία, για να μην είστε υιοί της κατάρας και του αιωνίου ολέθρου. Είσαστε χριστιανοί και έτσι ονομάζεστε, αφού πήρατε αυτό το έξοχο όνομα από τον Χριστό, τον πάναγνο και πανάγιο Θεό. Να ζείτε λοιπόν αντάξια του Χριστού με κάθε αγιότητα και σωφροσύνη, ευχαριστημένοι με την δοσμένη σε σας από τον αγαθό Δημιουργό έλξη προς το γυναικείο φύλο. Μην μοιάζετε στους ασεβείς Ισμαηλίτες, οι οποίοι προέρχονται από την δούλη Αγαρ[20] και δεν έχουν μερίδιο στην ουράνια κληρονομιά μαζί με τον Ισαάκ, τον υιό της ελεύθερης[21]. Μην στερείτε λοιπόν από τον εαυτό σας ανόητα αυτήν την χαρισμένη από τον Θεό κληρονομιά των αρρήτων αιωνίων αγαθών για χάρη αυτής της βδελυρής, θεομίσητης και αισχρής ηδονής με αυτό το καταραμένο μίασμά σας. «Μή γίνεσθε ως ίππος και ημίονος, οίς ουκ έστι σύνεσις, εν κημώ και χαλινώ», δηλαδή διά της οργής του Θεού και του μένους του, «τάς σιαγόνας άγξαι»[22]. Να μην στερηθείτε εξαιτίας των ανυπακοής της ψυχής σας την ελευθερία, όπως αυτοί πού δεν θέλουν να τον προσεγγίσουν με αληθινή και πλήρη μετάνοια, η οποία εξαγνίζει τις αμαρτίες στην παρούσα ζωή. Γιατί η παρούσα ζωή είναι ο χρόνος της πράξεως, δηλαδή της τελέσεως καλών πράξεων, ενώ ο μέλλοντας αιώνας είναι ο χρόνος της ανταποδόσεως και όχι της καθάρσεως. Ο ιερός Αυγουστίνος μας διδάσκει να μην παρασυρόμαστε από τις μάταιες ελπίδες και τα παραπλανητικά λόγια των αιρετικών. Γι’ αυτό ας ακολουθήσουμε πιστά την διδασκαλία του Ευαγγελίου και των αποστόλων και την παράδοση των Πατέρων, ώστε να γίνουμε άξιοι της απολαύσεως των αιωνίων αγαθών διά της χάριτος και της φιλανθρωπίας του Ιησού Χριστού, στον Οποίο αρμόζει κάθε δόξα, τιμή και προσκύνηση εις αιώνα αιώνων. Αμήν.

Πηγή: Άπαντα Αγίου Μαξίμου Γραικού, Αγίου Μαξίμου Γραικού Λόγοι, Τόμος Α΄, Μετάφραση: Μάξιμος Τσυμπένκο – Τιμόθεος Γκίμον, Έκδοσις Ιεράς Μεγίστης Μονής Βατοπαιδίου, Άγιον Όρος 2011.

——————————————————————————–

[1]. Ψαλμ. 110, 10.

[2]. Ψαλμ. 111, 1.

[3]. Ψαλμ. 118, 97.

[4]. Ψαλμ. 118, 103.

[5]. Ψαλμ. 118, 155.

[6]. Ψαλμ. 118, 118.

[7]. Βλ. Γέν. 18,20-21. 19,24-25.

[8]. Πρβλ. Β´ Πέτρ. 2,6.

[9]. Λευϊτ. 18, 22.

[10]. Α΄ Κορ. 5, 11.

[11]. Ρωμ. 1, 24-27.

[12]. Βλ. Γέν. 1,26.

[13]. Λουκ. 12, 47-48.

[14]. Ψαλμ. 2, 12-13.

[15]. Εβρ. 10, 31.

[16]. Ψαλμ. 138, 7-10.

[17]. Ματθ. 10, 28.

[18]. Πρβλ. Ματθ. 25,1-10.

[19]. Ματθ. 11, 28.

[20]. Βλ. Γέν. 16,11-15.

[21]. Πρβλ. Γαλ. 4,22-23.

[22]. Βλ. Ψαλμ. 31, 9.

Πεμπτουσία

ΛΟΓΟΣ ΚΖ΄: Επιστολή προς τους ορθοδόξους άρχοντες σχετικά με τον τρόπο που οφείλουν να διοικούν

16 Ιουλίου 2018

ΛΟΓΟΣ ΚΖ΄
Επιστολή προς τους ορθοδόξους άρχοντες
σχετικά με τον τρόπο που οφείλουν να διοικούν και να
εκδικάζουν τις υποθέσεις κατά τρόπο θεοπρεπή και φιλεύσπλαγχνο.

Τον ουρανό και τον υποσελήνιο χώρο φωτίζουν κατά την ημέρα ο ήλιος και κατά την νύχτα το φεγγάρι και τα άστρα. Ο ήλιος, που βγαίνει στην ανατολή, διώχνει το νυχτερινό σκοτάδι και παρακινεί κάθε νοήμον δημιούργημα να δοξάζει τον Δημιουργό και Κύριο των όλων και να εκτελεί τις χρήσιμες για την ζωή πράξεις, ενώ, όταν πάει να δύσει, απελευθερώνει τους ανθρώπους από τις δουλειές τους, παρέχοντας την οικεία στην νύχτα ησυχία.

Έτσι και το επίγειο αξιέπαινο και ευσεβές βασίλειο το κοσμεί και το οδηγεί πάντοτε στο καλύτερο η θεόσταλτη σοφία του ευσεβούς βασιλέως, μαζί με την δικαιοσύνη, την πραότητα, την μέριμνα για τους υπηκόους και την ευνοική διάθεση προς εμάς. Όλοι οι γειτονικοί του λαοί αγαπούν και σέβονται αυτό το κράτος για την αλήθεια και την δικαιοσύνη που επικρατεί εκεί λόγω των ορθοδόξων ηγεμόνων και βογιάρων που βοηθούν τον βασιλέα στην διακυβέρνησή του και δικάζουν χωρίς αμοιβή. Όλοι οι γειτονικοί λαοί επιθυμούν να έχουν ειρήνη με τέτοιο κράτος εξαιτίας του πρέποντος ζήλου και της ισχύος του, που στηρίζει την βασιλική εξουσία, ρυθμίζοντας τις στρατιωτικές υποθέσεις, ιδιαίτερα όμως εξαιτίας της ομονοίας και της φιλίας μεταξύ των βογιάρων και των αξιωματικών, επειδή ακριβώς δεν υπάρχει τίποτα πιο ισχυρό και σεβαστό από αυτό για τους εχθρούς. Όπου αφθονεί και τηρείται προσεκτικά αυτή η ομόνοια, εκεί συνήθως υπάρχει και η θεία βοήθεια που δίδει την νίκη εναντίον κάθε εχθρού.

Παράδειγμα αυτού αποτελεί ο θεόπνευστος ψαλμωδός και εξαίρετος βασιλέας που αξιώθηκε να αποκαλείται και να είναι πρόγονος του Θεού όχι μόνο από την μεγάλη αρετή και πραότητά του, αλλά και λόγω της φροντίδας του να είναι πάντοτε υπάκουος στον Θεό. Αυτός ενίσχυσε και μεγάλωσε το βασίλειο του Ισραήλ με πολλές νίκες εναντίον των αλλοεθνών μετά από μεγάλες μάχες. Ο ίδιος λέγει στον 98ο ψαλμό: «Μωυσής και Ααρών εν τοις ιερεύσιν αυτού, και Σαμουήλ εν τοις επικαλουμένοις το όνομα αυτού· επεκαλούντο τον Κύριον, και αυτός εισήκουσεν αυτών. Εν στύλω νεφέλης ελάλει προς αυτούς». Έπειτα, αυτός ο θαυμάσιος βασιλέας, προκειμένου να μας διδάξει, λέγει: «Εφύλασσον τα μαρτύρια αυτού και τα προστάγματα αυτού, α έδωκεν αυτοίς» [1]. Σε τι άλλο όμως συνίστανται «τα μαρτύρια αυτού και τα προστάγματα», αν όχι στην δίκαιη και ευσεβή πίστη σε Αυτόν, στην τελεία αγάπη την ενωμένη με τον φόβο του Θεού, στην αλήθεια και την ευσπλαγχνία προς όλους τους ενδεείς, καθώς και στο να δικάζει χωρίς αμοιβή; Εν συνεχεία εξηγεί με ακόμη μεγαλύτερη σαφήνεια, τι όφελος έχουμε εμείς από την αγάπη και την πίστη στον Θεό και την ακριβή τήρηση των εντολών Του λέγοντας: «Κύριε ο Θεός ημών, συ επήκουες αυτών· ο Θεός, συ ευίλατος εγίνου αυτοίς και εκδικών επί πάντα τα επιτηδεύματα αυτών» [2]. Τι μπορεί να είναι πιο σαφές και πιο ωφέλιμο από αυτήν την διδασκαλία; Γι’ αυτό, λέγει, τους εισήκουσες, όταν Σε καλούσαν και ζητούσαν την βοήθειά Σου, επειδή ζούσαν την ζωή τους σύμφωνα με τις εντολές Σου, εποίμαναν τον λαό Σου με κάθε δικαιοσύνη, Σε λάτρευαν ειλικρινά και, από τα άριστα και πολύτιμα πράγματα της επιγείας ζωής, προτίμησαν την τήρηση των εντολών Σου. Γι’ αυτό, λέγει, και τους προστάτευσες και τους βοήθησες σε όλη την ζωή τους, εκδικήθηκες τους εχθρούς που βάδιζαν εναντίον τους, τους εδόξασες και τους επαίνεσες μπροστά σε όλους τους γειτονικούς λαούς, γκρεμίζοντας και συντρίβοντας όλους εκείνους που θέλησαν να τους αδικήσουν.

Επομένως, δίκαια είπα προηγουμένως ότι δεν υπάρχει τίποτα πιο ισχυρό και τρομακτικό για τους εχθρούς από την ομόνοια και την αλήθεια μεταξύ των βογιάρων και των αξιωματικών. Και κυρίως, εάν αυτοί τηρούν με κάθε επιμέλεια τις εντολές του άρχοντος των όλων, τότε αξιώνονται να τον έχουν βοηθό και φύλακά τους. Γι’ αυτό και σε άλλο χωρίο ο ίδιος σοφός βασιλέας λέγει: «Ου σώζεται βασιλεύς διά πολλήν δύναμιν, και γίγας ου σωθήσεται εν πλήθει ισχύος αυτού. Ψευδής ίππος εις σωτηρίαν, εν δε πλήθει δυνάμεως αυτού ου σωθήσεται» [3]. Έτσι οι βασιλείς λαμβάνουν την σωτηρία, δηλαδή νικούν, όχι λόγω του μεγάλου πεζικού η του εκλεκτού ιππικού και γενικώς της δυνάμεως των πολεμιστών. Από που όμως λαμβάνουν την βοήθεια; Ας ακούσουμε λοιπόν με προσοχή και ας δεχθούμε με υπακοή την διδασκαλία: «Ιδού οι οφθαλμοί Κυρίου επί τους φοβουμένους αυτόν τους ελπίζοντας επί το έλεος αυτού» [4]. Αλλά και σε άλλο χωρίο λέγει: «Ουκ εν τη δυναστεία του ίππου θελήσει, ουδέ εν ταίς κνήμαις του ανδρός ευδοκεί· ευδοκεί Κύριος εν τοις φοβουμένοις αυτόν και εν πάσι τοις ελπίζουσιν επί το έλεος αυτού» [5]. Την ίδια θεία διδασκαλία την παραθέτει σύντομα και ο θεοφόρος απόστολος Παύλος λέγον­τας ότι οι άγιοι «διά πίστεως κατηγωνίσαντο βασιλείας, ειργάσαντο δικαιοσύνην, επέτυχον επαγγελιών, έφραξαν στόματα λεόντων, έσβεσαν δύναμιν πυρός, έφυγον στόματα μαχαίρας, ενεδυναμώθησαν από ασθενείας, εγενήθησαν ισχυροί εν πολέμω, παρεμβολάς έκλιναν αλλοτρίων» [6].

1. Ψαλμ. 98, 6-7.
2. Ψαλμ. 98, 8.
3. Ψαλμ. 32, 16-17.
4. Ψαλμ. 32, 18.
5. Ψαλμ. 146, 10-11.
6. Eβρ. 11, 33-34.

Έτσι ήταν ο Μωυσής και ο Ααρών, οι οποίοι καταπόντισαν στην Ερυθρά θάλασσα τον φοβερό βασανιστή που τους κυνηγούσε, όχι λόγω του αναριθμήτου πλήθους των ανθρώπων που έβγαλαν από την Αίγυπτο, αλλά λόγω της ισχυρής πίστεως και ελπίδας που είχαν προς τον Ύψιστο. Και ο βασανιστής Φαραώ δεν κατάφερε τίποτε με το εκλεκτό ιππικό και τον μεγάλο οπλισμό που διέθετε, επειδή δεν είχε την άνωθεν θεία βοήθεια, την οποία έχασε λόγω της ανταρσίας του κατά του Υψίστου. Έτσι αναδείχθηκε και ο προφητάναξ Δαβίδ, που ενδυναμώθηκε, όχι χάρη στα όπλα των δυνατών πολεμιστών του, αλλά χάρη στην πίστη του στον Θεό. Και με την πέτρα, που έριξε με την σφεντόνα του, κατέβαλε τον φοβερό για όλον τον στρατό του Ισραήλ γίγαντα και έπειτα με το σπαθί του ιδίου του έκοψε το κεφάλι [7]. Πως να παρουσιάσω την μεγάλη δύναμη της πίστεως και της ελπίδος για τον Θεό, που είχε ο ευσεβής βασιλέας Εζεκίας, ο οποίος με τις προσευχές και τα θερμά του δάκρυα εξιλεώθηκε ενώπιον του Θεού και δάμασε και καταντρόπιασε τον υπερήφανο Σεναχειρείμ, τον βασιλέα των Ασσυρίων, όχι χάρη στον πολυάριθμο και δυνατό στρατό που διέθετε, αλλά με την βοήθεια του Αγγέλου του Θεού, ο οποίος στην διάρκεια μίας νύχτας θανάτωσε εκατόν ογδόντα πεν­τε χιλιάδες στρατιώτες του Σεναχειρείμ [8].

Κάτι παρόμοιο συνέβη και την εποχή του σοφού κριτή των Ιουδαίων Γεδεών, που νίκησε και συνέτριψε εντελώς τον μεγάλο στρατό του Μαδιάμ, έχοντας μόνο τριακοσίους και όχι πολύ θαρραλέους άνδρες, αλλά επειδή είχε κυρίως την άνωθεν βοήθεια χάρη στην ελπίδα του στον Θεό και την πειθαρχία στις ιερές εντολές Του. Αυτός φλεγόμενος από τον ζήλο για τον Θεό συνέτριψε τα είδωλα του Βάαλ, κατέστρεψε τον ναό του και έκαψε το άλσος του [9]. Με τόσο θαυμάσιες αμοιβές και μεγάλα ανδραγαθήματα ο μέγας διοικητής δοξάζει πάντοτε αυτούς που τον δοξάζουν στην γη [10], επιδεικνύουν ευσέβεια, τηρούν την αλήθεια, ασκούν την γενναιοδωρία προς τους πένητες και προσφέρουν προστασία στις χήρες και τα ορφανά. Αντιθέτως αφήνει να περιέλθουν σε κάθε θλίψη και δυστυχία εκείνους που ποδοπατούν τις θεικές εντολές Του, που αδιάντροπα διαπράττουν κάθε κακό και Τον ατιμάζουν με τις αισχρές πράξεις τους. Αυτοί, αφού τιμωρηθούν, αν μάθουν την ευσέβεια προς τον Θεό, αν αρχίσουν να αποφεύγουν τα ελαττώματά τους, αν στραφούν προς Αυτόν με όλη την καρδιά τους, τότε Αυτός θα τους θεραπεύσει.

Αν όμως, παρά τις δυστυχίες και θλίψεις που έχουν πέσει επάνω τους, δεν θελήσουν να σταματήσουν την ανυπακοή τους και συνεχίζουν να εξοργίζουν τον Ύψιστο, τότε πιά θα στρέψει εναντίον τους το φοβερό όπλο Του, θα κατευθύνει το τόξο Του και θα τους ρίξει τα θανατηφόρα βέλη Του χωρίς ευσπλαγχνία και έλεος [11], όπως έχει γραφεί: «Επιβρέξει επί αμαρτωλούς παγίδας, πυρ και θείον και πνεύμα καταιγίδος η μερίς του ποτηρίου αυτών» [12]. Αδιάψευστη απόδειξη του λόγου αυτού αποτελούν οι Νινευίτες. Ενώ ζούσαν με κάθε ασέβεια προς τον Θεό και διέπρατταν κάθε κακό και ανομία, όταν άκουσαν την θεία απειλή, την οποία τους προφήτευσε ο Θείος προφήτης Ιωνάς λέγοντας ότι «έτι τρεις ημέραι και Νινευή καταστραφήσεται» [13], άρχισαν να αποφεύγουν τις κακές πράξεις τους και ζήτησαν να εξιλεωθούν ενώπιον του Θεού με τριήμερη νηστεία και προσευχή και με πολλά δάκρυα. Έτσι έλαβαν από Αυτόν την Χάρη και την γενναιο­δωρία Του και δεν χάθηκαν [14]. Όταν όμως ύστερα από μερικά χρόνια παραδόθηκαν πάλι, περισσότερο από πριν, στα ελαττώματα και την ασέβειά τους, αν και ήλπιζαν στην μεγάλη φιλανθρωπία του Υψίστου, ήλθε η θεία Κρίση και έχυσε επάνω τους το ποτήρι της οργής Του και τους καταπόντισε, κάνοντας να πλημμυρίσει η γειτονική λίμνη, ενώ από την άλλη πλευρά, ήλθε από το άλσος με τις δρύες φοβερή φωτιά που τους κατέκαυσε, και έτσι σε σύντομο χρόνο ερήμωσε εντελώς αυτή η δοξασμένη και πολυάνθρωπη πόλη [15]. Εκπληρώθηκε λοιπόν γι’ αυτούς ο λόγος της Αγίας Γραφής: «Πλην διά τας δολιότητας αυτών έθου αυτοίς κακά, κατέβαλες αυτούς εν τω επαρθήναι. Πως εγένοντο εις ερήμωσιν εξάπινα; Εξέλιπον, απώλοντο διά την ανομίαν αυτών» [16]. Αλλά λέγει επίσης: «Φυλάσσει Κύριος πάντας τους αγαπώντας αυτόν και πάντας τους αμαρτωλούς εξολοθρεύσει» [17].

Και ποιοί είναι αυτοί που Τον αγαπούν, μας το λέγει ο ίδιος ο Κύριος στο άγιο Ευαγγέλιο: «Ο έχων τας εντολάς μου και τηρών αυτάς, εκείνός εστιν ο αγαπών με… ο μη αγαπών με τους λόγους μου ου τηρεί» [18]. Γι’ αυτό όποιος δεν εφαρμόζει έμπρακτα τις εντολές του Σωτήρος, απέχει πολύ από την αγάπη του Θεού και, αφού την χάσει, αποξενώνεται από την φροντίδα και την βοήθεια του Θεού, και τότε γίνεται εύκολη λεία για τους πάντες.
Το γενικό συμπέρασμα από όλα αυτά είναι ότι δεν υπάρχει τίποτα πιο γερό και στερεό για τους επιγείους βασιλείς από την πίστη στον Θεό, την αγάπη και την ελπίδα. Αυτοί θα πρέπει όχι μόνο να πιστεύουν σε Αυτόν, αλλά να πιστεύουν στα λόγια Του και να τηρούν τις ιερές εντολές Του. Τότε Τον αγαπούν αληθινά, και γι’ αυτό και ο ίδιος θα τους αγαπήσει, θα τους δοξάσει και θα τους τιμήσει και τώρα και στον μέλλοντα αιώνα. Όσοι πιστεύουν σε Αυτόν και Τον αγαπούν, ελπίζουν ειλικρινά σε Αυτόν: Και ο προφήτης του Θεού λέγει: «Επί σοι, Κύριε, ήλπισα, μη καταισχυνθείην εις τον αιώνα· εν τη δικαιοσύνη σου ρύσαί με και εξελού με» [19]. Ομοίως λέγει: «Επί σοι πέποιθα· μη καταισχυνθείην, μηδέ καταγελασάτωσάν με οι εχθροί μου» [20].

Αυτήν την σύντομη επιστολή σου απευθύνω, αγαθότατε Βασίλειε, κλώνε ευγενούς δένδρου. Ξέρω ότι διδάχθηκες πολλά και είσαι πολύ έξυπνος, γι’ αυτό και δεν χρειάζεσαι πολλά λόγια για να θυμηθείς ότι αυτή μπορεί να συμβάλει στην τελειοποίηση σε κάθε αλήθεια ενός τέτοιου ζηλωτή και θερμού υποστηρικτή της, όπως είσαι εσύ. Χαίρε, εν ονόματι Κυρίου!

7. Βλ. Α´ Βασ. 17,49-51.
8. Βλ. Δ´ Βασ. 19,14-36.
9. Βλ. Κριτ. 6,11-8,21.
10. Πρβλ. Α´ Βασ. 2,30.
11. Ψαλμ. 7, 13-14.
12. Ψαλμ. 10, 6.
13. Ιων. 3, 4.
14. Ιων. 3,5-10.
15. Για την πτώση της Νινευή στα χέρια των Ασσυρίων το 637 π.Χ. προφητεύει ο Ναούμ (3,1-3).
16. Ψαλμ. 72, 18-19.
17. Ψαλμ. 144, 20.
18. Ιω. 14, 21, 24.
19. Ψαλμ. 30, 2.
20. Ψαλμ. 24, 2.

 ΕΠΕΤΕΙΟΣ 500 ΧΡΟΝΩΝ ΑΠΟ ΤΗΣ ΜΕΤΑΒΑΣΕΩΣ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΜΑΞΙΜΟΥ ΤΟΥ ΒΑΤΟΠΑΙΔΙΝΟΥ ΣΤΗΝ ΡΩΣΙΑ

ΛΟΓΟΙ ΚΓ΄ και ΚΔ΄: Ο άμβωνας προς κηρύττοντες ιερείς και διακόνους και περί της επιγραφής του άμβωνα

ΛΟΓΟΣ ΚΓ΄
Ο άμβωνας προς κηρύττοντες ιερείς και διακόνους.

Είμαι ο άμβωνας, έντεχνα και ωραία κατασκευασμένος και στολισμένος με ποικιλόχρωμα σχέδια, και τοποθετημένος στο μέσο της εκκλησίας για το κήρυγμα προς τους ορθοδόξους των θεοπνεύστων γραφών. Εσείς, δούλοι του Θεού, που ανεβαίνετε επάνω μου, να προσέχετε, όταν ανεβαίνετε, να είναι οι ψυχές σας στολισμένες κατάλληλα καθώς κηρύσσετε με δυνατή φωνή, αφού πρώτα εσείς εφαρμόζετε τις εντολές του Θεού, για να δεχθείτε από Αυτόν τον αμάραντο στέφανο και να ονομαστείτε επιθυμητοί στην βασιλεία Του.

ΛΟΓΟΣ ΚΔ΄
Περί της επιγραφής του άμβωνα.

Στον κατάλογο των άλλων εξαιρετικών και υπερόχων κοσμημάτων αυτού του θείου ναού, τα οποία επινόησε ο ένδοξος επίσκοπος της Τβερ Ακάκιος και τον εστόλισε, ανήκει και αυτή η ωραία κατασκευή, με την οποία ξεπέρασε κατά πολύ, ακόμη και εσένα, θεόπτη προφήτη, και εσένα, Βεσελεήλ [1], πρώτε δημιουργέ του σκηνώματος.

1. Eξ. 31,1-10. 35,30-33. 36, 1-2. 37,19-20. 38,22. O Βεσελεήλ υπήρξε ο τεχνίτης που κατασκεύασε την σκηνή του μαρτυρίου, την κιβωτό της διαθήκης, κ.ά.

Η Υπεραγία Θεοτόκος απευθύνεται στους κερδοσκόπους, στους ασώτους και κάθε είδους κακούργους, οι οποίοι ελπίζουν να Την ευαρεστήσουν με κανόνες και ψαλμούς

ΛΟΓΟΣ ΙΕ΄:

Όταν δω ότι με τα έργα σου εκτελείς τις εντολές του Υιού μου, ότι αποφεύγεις γενικώς κάθε κακό, την ασωτία, το ψεύδος, την υπερ­ηφάνεια, τον δόλο και την άδικη αρπαγή ξένης περιουσίας, θα με ευχαριστεί το «Χαίρε!» που μου ψάλλεις συχνά, το οποίο είναι δημιούργημα του σοφού Θεού. Όσο όμως κάνεις αυτές τις πράξεις, και μάλιστα τις χαίρεσαι, όσο πίνεις χαρούμενα το αίμα των πτωχών με διπλούς τόκους και ρουφάς το μεδούλι από τα κόκαλά τους με αμέτρητα καταναγκαστικά έργα, μέχρι τότε δεν θα διαφέρεις για εμένα σε τίποτα από τον αλλόθρησκο, τον Σκύθη η τον οποιονδήποτε διώκτη του Χριστού, όσο και αν καυχιέσαι για το βάπτισμά σου. Δεν θα εισακούσω καθόλου τις προσευχές σου, έστω και αν μου ψάλλεις με ευχάριστη φωνή. «Έλεος θέλω και ου θυσίαν και επίγνωσιν Θεού η ολοκαυτώματα» [1].

 

Εσύ όμως σαν χοίρος παραδίδεσαι σε κάθε ασέλγεια και σαν άγριος λύκος αρπάζεις ξένες περιουσίες και αδικείς δυστυχισμένες χήρες. Είσαι πλεονέκτης σε όλα και πλήρης ανόμων πράξεων, σαν Τατάρος, καθώς διασκεδάζεις και μεθάς, παίζοντας πάντοτε το γούσλι [2] και απολαμβάνοντας αισχρά και ακόλαστα τραγούδια. Έχεις διώξει από την ψυχή σου εντελώς τον φόβο του Θεού, ελπίζεις δε να με ευχαριστήσεις με τους πολλούς κανόνες και τα στιχάρια, ψάλλοντάς τα με δυνατή φωνή; Δεν ακούς τον Απόστολο που λέγει ότι όσοι πράττουν αυτά δεν κληρονομούν την βασιλεία του Θεού [3], αλλά μάλλον εκείνα τα πικρά βάσανα κάτω από την γη; Μην εξαπατάς τον εαυτό σου! Αν όμως επιθυμείς να γλυτώσεις από τα βάσανα και να κληρονομήσεις την βασιλεία του Θεού μαζί με όλους τους εναρέτους, τότε να απαρνηθείς όλες απολύτως τις κακές πράξεις σου και να αγαπήσεις ολόψυχα τις αρετές, να στηρίξεις την σκέψη σου στον φόβο του Θεού και στην αγάπη και την επιθυμία των ουράνιων αγαθών. Αλλιώς δεν θα μπορέσεις να γλυτώσεις από την τιμωρία ούτε να εξιλεωθείς πριν από την φοβερή Κρίση.

Αν δεν ακούσεις αυτές τις συμβουλές μου, ανόητε, και συνεχίσεις να παραμένεις στο άνομο ήθος σου, θα καταλάβεις την ανοησία σου, όταν βρεθείς αλυσοδεμένος χειροπόδαρα, επειδή δεν θα έχεις την κατάλληλη για τον πνευματικό γάμο ενδυμασία. Θα σε ρίξουν στα υποχθόνια ατελείωτα πύρινα βάσανα, όταν σαν τα άχρηστα ψάρια σε πετάξουν έξω, όπως εκείνον που δεν ανατράφηκε στα καθαρά νερά της ευσεβείας, αλλά σε θολά αμαρτωλά έλη και ζούσε μέσα στην ασωτία, θεωρώντας ζωή για τον εαυτό του την απόλαυση της επιθυμίας και θα ακούσεις τα λόγια: «Αμήν λέγω υμίν, ουκ οίδα υμάς» [4]. Απομακρυνθείτε από μένα, αφού διαπράξατε την ανομία. Τότε θα κλείσει για εσένα η πύλη του νοερού γάμου, καθώς δεν δέχθηκες στο σκεύος σου το έλαιο, αλλά νικημένος από την φιλαργυρία δεν έπαψες ποτέ να αδικείς τους πάντες χωρίς λόγο και να μισείς τους πένητες. Τότε, ανόητε, θα μάθεις αληθινά και θα κλαίς μάταια και άσκοπα, όταν κατανοήσεις πλήρως ότι είναι αψευδείς αυτές οι εντολές του Υιού μου, με τις οποίες Αυτός προανήγγειλε την τιμωρία και τα αιώνια αγαθά. Έτσι, σε όσους ακούν τον λόγο Του έχει ετοιμασθεί η αγαλλίαση, ενώ στους ανυπάκουους το αιώνιο πυρ [5].

Επομένως, αν πράγματι επιθυμείς να έχεις την βοήθειά μου και να ευχαριστήσεις τον Θεό, τον Βασιλέα των όλων, τότε να προσπαθείς να μου ψάλλεις «Χαίρε!» με σωφροσύνη και ελεημοσύνη προς τους πένητες.

1. Ωσ. 6,6.
2. Παραδοσιακό ρωσικό έγχορδο όργανο.
3. Πρβλ. Α´ Κορ. 6,10.
4. Ματθ. 25, 12.
5. Βλ. Ματθ. 25,41.

Τίποτα παράνομο  

 

Πρέπει να υποκλινόμαστε στη χάρη του Θεού, ως θείο δώρο και όχι να αποστρεφόμαστε τους τρόπους της θεραπείας. Εάν προστάξει ο Θεός να πράξουμε κατά κάποιον τρόπο κάποτε κάτι, πρέπει να υποταχθούμε στο θέλημά Του, όπως τα παιδιά υποτάσσονται στους γονείς τους με πλήρη πεποίθηση ότι Αυτός, ως πάνσοφος και πανάγαθος και ως η ίδια η αλήθεια, δεν μας καλεί σε τίποτα παράνομο ή απρεπές ή ανώτερο από τις δυνάμεις μας. Ό,τι μας προστάζει έχει σκοπό να μας εξαγνίσει από κάθε ελάττωμα και να μας στολίσει με τις αρετές της θεόμορφης δόξας Του.

 

Άγιος Μάξιμος ο Γραικός